Jezioro Wigry to jeden z najpiękniejszych i najbardziej malowniczych akwenów w Polsce. Najcenniejsze przyrodnicze skarby chroni tu Wigierski Park Narodowy. Atrakcje Wigier możesz odkrywać na rowerze, pieszo lub w kajaku! Znajdziesz tu również spektakularne punkty widokowe oraz zaciszne plaże. Koniecznie zobacz zjawiskowy klasztor pokamedulski na Wigrach, wyrusz na przejażdżkę Wigierską Kolejką Wąskotorową, a potem posmakuj regionalnej kuchni Suwalszczyzny.
Jezioro Wigry: głębokość, powierzchnia, informacje i ciekawostki
Gdzie leży jezioro Wigry? Ten malowniczy akwen położony jest na terenie województwa podlaskiego, na obszarze powiatów: suwalskiego i augustowskiego. Geograficznie jezioro Wigry leży na Pojezierzu Wschodniosuwalskim i częściowo na Równinie Augustowskiej.
Jak się okazuje jezioro Wigry ze swoją powierzchnią 2 187 ha plasuje się jako 10 największe jezioro w Polsce. Co więcej, maksymalna głębokość Wigier to 72,3 m co czyni je 5 najgłębszym jeziorem Polski.
Wigry swoim kształtem przypominają literę “S”. Zresztą nazwa jeziora nawiązuje do jaćwieskiego słowa “wingris”, czyli kręty, wijący się.
Linia brzegowa jeziora Wigry ma 60 km długości i jest bardzo różnorodna. Zobaczysz tu liczne półwyspy jak chociażby Rosochaty Róg, Wysoki Wągieł, czy półwysep Klasztorny. Wigry usiane są wyspami, zatokami z płyciznami oraz leśnymi pagórkami. Dodatkowo przez Wigry przepływa rzeka Czarna Hańcza, która jest najpiękniejszą rzeką do spływów kajakowych w Polsce.
Mapa najciekawszych atrakcji jeziora Wigry – co warto zwiedzić?
1. Pokamedulski klasztor na Wigrach – największy zabytek Suwalszczyzny
Miejscem od jakiego warto zacząć zwiedzanie atrakcji nad jeziorem Wigry jest największy zabytek regionu, czyli pokamedulski klasztor na Wigrach. Jego pełna zaskakujących zwrotów akcji historia zaczęła się w 1668 roku, kiedy na Wigrach pojawiają się pustelnicy kameduli. Wkrótce zakonnicy zakładają Suwałki, okoliczne wsie, a także folwarki. W czasach największej świetności erem na Wigrach był jednym z najbogatszych w Europie!
Mimo pożarów, wojennych zawieruch i dewastacji, klasztor na Wigrach jest wciąż prawdziwą perełką wśród zabytków Suwalszczyzny. Dziś na wzgórzu klasztornym możesz zwiedzić przepiękny barokowy kościół z aż 10 ołtarzami. Warto zajrzeć również do mrocznych krypt, gdzie spoczywają zakonnicy.
Wielką atrakcją są także pustelnicze eremy, jakie dziś służą za hotelowe pokoje. Po garść widokowych doznań wdrap się na wieżę zegarową, zobaczysz z niej piękną panoramę na jezioro Wigry. Później odwiedź jeszcze papieskie apartamenty i wpadnij do miejscowego sklepiku po lokalne rarytasy!
2. Szlak rowerowy wokół jeziora Wigry
Suwalszczyzna to istny raj dla rowerzystów! Ciekawe atrakcje regionu najlepiej odkrywać na jednej z tras rowerowych. Szlak rowerowy wokół Wigier liczy w pętli 46 km. To bardzo urozmaicona trasa z szutrowymi drogami, leśnymi traktami, czy też drewnianymi kładkami. Na przejechanie całego odcinka szlaku w pętli warto zarezerwować sobie cały dzień!
Po drodze możesz zwiedzić Muzeum Wigier oraz pokamedulski klasztor. Warto też wdrapać się na wieżę widokową w Kruszniku i wiosce Bryzgiel, które serwują zjawiskowe panoramy na jezioro Wigry. A to nie koniec atrakcji, bo na rowerowym szlaku znajdziesz również zaciszne plaże, klimatyczne molo, a także świetne restauracje, które serwują regionalne smakołyki.
3. Wigierska Kolejka Wąskotorowa – świetne atrakcje dla dzieci nad jeziorem Wigry
Jeśli szukasz pomysłu jak ciekawie spędzić czas z dziećmi nad jeziorem Wigry, to koniecznie wybierz się na pełną przygód przejażdżkę Wigierską Kolejką Wąskotorową. Co ciekawe, wigierska ciuchcia jest jedną z najstarszych wąskotorówek w Polsce.
Trasa przejazdu kolejki zaczyna się w miejscowości Płociczno-Tartak, gdzie jest główna stacja. Stąd kolejka rusza w 10 km trasę do wsi Krusznik. Po drodze są oczywiście postoje. Pierwszy przystanek Binduga znajduje się na wysokiej skarpie jeziora Wigry, skąd roztacza się piękna panorama na zatokę. Na trasie są jeszcze dwa widokowe przystanki nad jeziorem Wigry: Barty Dół oraz Powały.
Końcowa stacja jest w Kruszniku przy Zielonej Karczmie, gdzie możesz skosztować kartaczy. Po 30 minutowej przerwie wąskotorówka rusza w drogę powrotną do Płociczna.
Kolejka kursuje od maja do września, codziennie o godz. 13:00, w czasie wakacji dodatkowo 10:00 i 16:00.
Cennik biletów wstępu: bilet normalny 52 zł, ulgowy 39 zł + karta wstępu do Wigierskiego PN.
4. Najciekawsze ścieżki przyrodnicze i szlaki piesze w Wigierskim Parku Narodowym
Na terenie Wigierskiego Parku Narodowego mamy aż 6 ścieżek przyrodniczych, które porywają nas w fascynujący spacer, podczas którego poznajemy największe przyrodnicze skarby jeziora Wigry.
- „Jeziora” to świetna ścieżka przyrodnicza, na której trafiamy nad trzy jeziora: Wigry, Suchar Wielki i Długie. Na trasie dowiesz się wielu ciekawych rzeczy o lesie, jego roślinności i żyjących w nim zwierzętach. Trasa zaczyna się w miejscowości Gawrych Ruda i liczy około 6 km.
- Ścieżka edukacyjna “Puszcza” zabiera nas w dziewicze tereny Puszczy Augustowskiej i zdradza jej przyrodnicze sekrety. Trasa w pętli liczy 4 km i zaczyna się w wiosce Wysoki Most. Po drodze docieramy nad przepiękne śródleśne jezioro Suchar Konopniak.
- “Samle” to ścieżka edukacyjna w północnej części Wigierskiego PN. Trasa liczy 4,8 km i prowadzi nak kilka jezior: Samle Duże, Gałęziste oraz Białe Pierciańskie.
- “Suchary” to jedna z dłuższych ścieżek przyrodniczych, która zaczyna się w miejscowości Krzywe, gdzie ma swoją siedzibę dyrekcja Wigierskiego PN. Trasa liczy w pętli 7,4 km i prowadzi przez torfowiska, 5 śródleśnych i bezodpływowych jezior nazwanych: Suchar I, II, III, IV i V.
- Ścieżka “Płazy” znajduje się w miejscowości Rosochaty Róg. Trasa w pętli liczy 4,3 km i jak sama nazwa wskazuje zdradza nam sekrety z życia żab, ropuch, czy też traszek.
5. Spływ kajakowy rzeką Czarna Hańcza
Rzeka Czarna Hańcza jest najpiękniejszą na Suwalszczyźnie i zarazem najbardziej popularną na spływy kajakowe. Przepływa przez jezioro Wigry, skąd zaczyna się jej najbardziej malowniczy odcinek. Koniecznie wybierz się na spływ kajakiem Czarną Hańczą, polecam zarówno jednodniowy wypad po jej najpiękniejszym odcinku, jak i tygodniowy spływ.
Rzeka Czarna Hańcza ma 142 km, z czego 108 po polskiej stronie, a resztę na Białorusi, gdzie też wpada do Niemna. Najpiękniejszy odcinek na spływ kajakiem po Czarnej Hańczy to 14 km etap Wysoki Most–Frącki, który wolnym tempem przepłyniesz w 5 godzin. Nurt jest spokojny i bezpieczny, można więc śmiało zabrać dzieciaki na tą pełną wrażeń wyprawę.
6. Wigierski Park Narodowy: najciekawsze muzea nad jeziorem Wigry
Wigierski Park Narodowy to prawdziwy przyrodniczy skarb, który chroni nie tylko malownicze Wigry, ale w sumie 42 jeziora! Niezwykle cenne są Suchary, czyli śródleśne jeziorka dystroficzne, rzeka Czarna Hańcza, lasy Puszczy Augustowskiej , czy też polodowcowy krajobraz wzgórz Suwalszczyzny. A do tego mamy przecież tysiące roślin, grzybów i zwierząt, w których główną rolę odgrywają ptaki, płazy oraz ssaki z bobrem na czele, który znalazł się w logo Wigierskiego PN.
Żeby lepiej poznać wyjątkowe walory parku, które nie zawsze są dla nas widoczne na pierwszy rzut oka, warto odwiedzić wystawy poświęcone Wigierskiemu PN.
- Muzeum Wigier to nowoczesna i multimedialna przestrzeń z wystawami. Podczas zwiedzania możemy wejść do wnętrza lodowca, który miliony lat temu stworzył jezioro Wigry i pagórkowaty krajobraz Suwalszczyzny. Poznajemy też pierwszych osadników tych ziem, czyli łowców reniferów. Zaglądamy w głębiny jeziora Wigry z makietą jego dna i spotykamy również najsłynniejszego wigierskiego lokatora, czyli bobra. Odkrywamy także historię powstania klasztoru nad Wigrami i dodatkowo poznajemy jakie atrakcje warto dziś zobaczyć nad jeziorem Wigry.
- Wystawa “Nad Wigrami” mieści się w siedzibie Dyrekcji Wigierskiego PN w Krzywem. Tu również zobaczysz żeremie bobra, odkryjesz najcenniejsze przyrodnicze skarby lasów Puszczy Augustowskiej i 42 jezior parku, a także najsłynniejszych lokatorów.
- Historia i Tradycje Rybołówstwa nad Wigrami to wystawa, która mieści się w magazynach bazy rybackiej Wigierskiego PN w miejscowości Czerwony Folwark. To raj dla pasjonatów wędkarstwa! Na wystawie zobaczysz dłubankę, kuter, kruszarkę do lodu, model aparatu inkubacyjnego ikry, czy też nieoczywisty sprzęt rybacki stosowany do połowu ryb i raków. Dodatkowo można obejrzeć modele niektórych gatunków ryb oraz zdjęcia i filmy o tematyce rybackiej.
7. Najlepsze punkty widokowe na jezioro Wigry
Dzięki swojej urozmaiconej linii brzegowej, licznym półwyspom, stromym brzegom, zacisznym zatokom i wysepkom, którymi usiane jest jezioro Wigry, znajdziemy tu kilka spektakularnych punktów widokowych! Zdecydowanie najpopularniejsze są wieże widokowe. Drewniana wieża w Kruszniku serwuje nam świetną panoramę na Wigry z Krowią Wyspą z jednej strony, a także jezioro Mulaczysko z drugiej.
Koniecznie trzeba też odwiedzić miejscowość Bryzgiel, gdzie nad molem stanicy wodnej jest drewniana platforma widokowa. Równie spektakularny widok oferuje Bartny Dół oraz Powały, gdzie wchodzimy na drewniane widokowe molo zawieszone nad taflą jeziora. Jezioro Wigry możemy również podziwiać ze skarpy Binduga. Świetny widok serwuje także wieża pokamedulskiego klasztoru na Wigrach.
8. Plaże nad jeziorem Wigry – super miejsca na chillout
Jezioro Wigry to idealne miejsce do wypoczynku nad wodą, ale i szalonej zabawy, z której ucieszą się dzieci. Nad Wigrami jest kilka plaż i dzikich miejsc na zaciszny odpoczynek.
Na zabawę i kąpiel w Wigrach polecam odwiedzić gminną plażę w Bryzglu. Jest tu skrawek piaszczystej plaży, gdzie można rozłożyć się z kocem, jest również zadaszona altana oraz molo idealne do skoków do jeziora. Więcej atrakcji dla dzieci ale i więcej komercyjnych punktów oferuje plaża w Starym Folwarku.
Bardziej dzikim miejscem jest otoczona sosnowym lasem plaża Słupianka nad jeziorem Wigry. Podobnie wygląda plaża Złote Piaski oraz plaża Pod Czerwonym Krzyżem.
9. Nietypowe atrakcje nad Wigrami
Zdecydowanie jezioro Wigry nas oczarowuje do reszty i to przy każdej wizycie. To nie tylko skarbnica przyrodniczych cudów i pięknych widoków, ale i zarazem świetne miejsce na aktywne jak i leniwe odkrywanie Wigierskiego Parku Narodowego. Jeśli chcesz poznać mniej znane atrakcje nad jeziorem Wigry, musisz czasami zboczyć z wyznaczonej trasy.
Naszym ostatnim odkryciem jest Bar Osady na Cyplu, który położony jest na wzniesieniu z widokiem na jezioro Wigry. Bar nie jest duży i działa sezonowo, jednak to bardzo klimatyczna miejscówka. Warto rozłożyć się na leżaku wśród zapachu sosnowego lasu i ze smakiem lokalnych specjałów.
Koniecznie trzeba też odwiedzać przystanie nad jeziorem Wigry. Kołyszące się na wodzie zacumowane żaglówki tworzą niepowtarzalną scenerię, a przy okazji możesz się skusić na pełen wrażeń rejs po Wigrach.
Jeśli lubisz nocować na polach namiotowych i kempingach, to nad jeziorem Wigry znajdziesz wiele klimatycznych miejsc. My wybieramy zawsze najbardziej zaciszne miejsca, gdzie możesz usiąść na molo i delektować się pięknymi wschodami i zachodami słońca.
10. Regionalna kuchnia Suwalszczyzny – świetne restauracje nad Wigrami
Tłuściutkie kartacze, słodziutki sękacz, orzeźwiający chłodnik litewski, wyśmienite soczewiaki, wyborna babka i kiszka ziemniaczana, najlepsze jagodzianki, wędzone ryby, a do tego lokalne piwko albo kwas chlebowy! Któż jest w stanie oprzeć się niepowtarzalnym smakołykom regionalnej kuchni Suwalszczyzny? Na pewno nie my! Uwielbiam te smaki i za każdym razem odkrywamy kolejne warte uwagi kulinarne miejscówki wokół jeziora Wigry.
- Bar pod Sieją w Starym Folwarku: tu skosztujesz najlepsze soczewiaki, świetne ryby, ale i kartacze, czy babki ziemniaczane.
- Pierogarnia “Bite” Teresa Biziewska to miejsce z tradycją i najlepszymi smażonymi pierogami wigierskimi z borówką, serem, czy jabłkiem. Pani Teresa sprzedaje pierogi prosto z przyczepy kempingowej nieopodal klasztoru na Wigrach.
- Restauracja Wigraszek w Bryzglu to kolejne miejsce z pysznymi regionalnymi daniami prosto z Suwalszczyzny
- Na smaczną rybkę i nie tylko polecamy zajrzeć do Restauracji Widok
Co warto zobaczyć na Suwalszczyźnie?
Suwalszczyzna to kraina jak baśń, która czaruje morenowymi wzgórzami i ukrytymi w dolinach jeziorami. Genialne przyrodnicze atrakcje znajdziesz zwiedzając Suwalski Park Krajobrazowy. Wśród najciekawszych miejsc koniecznie warto zwiedzić:
- Jezioro Szurpiły z Górą Zamkową, na której znajduje się punkt widokowy oraz pozostałości grodu Jaćwingów. Jednak równie ciekawym punktem widokowym jest Cisowa Góra, czyli suwalska Fudżijama!
- Molenna w Wodziłkach to jeden z nielicznych zabytków, jaki pozostał po staroobrzędowcach. Zdecydowanie warto ją zobaczyć i dodatkowo poznać zaskakującą historię religijnych uchodźców ze wschodu. A to wszystko na szlaku malowniczej doliny Szeszupy.
- Dolina Czarnej Hańczy to jeden z najpiękniejszych szlaków Suwalszczyzny! Trasa zaczyna się przy ośrodku edukacji Turtul, prowadzi przez słynny oz turtulski oraz na wieżę widokową w wiosce Melsowizna, natomiast kończy się przy jeziorze Hańcza.
- Koniecznie trzeba zwiedzić również słynne suwalskie głazowiska! Głazowisko Bachanowo to malownicze miejsce nad rzeką Czarna Hańcza, natomiast głazowisko Rutka jest świetnym widokowym punktem na Suwalski Park Krajobrazowy.
Augustów to najsłynniejsze uzdrowisko w województwie podlaskim. To zdecydowanie raj dla rowerzystów, a jedną z najciekawszych tras jest szlak rowerowy wokół jeziora Białe Augustowskie. Jednak równie dużą popularnością cieszy się szlak rowerowy wokół jeziora Studzieniczne. Co więcej, masz okazję zobaczyć tu przepięknie usytuowane na wyspie sanktuarium w Studzienicznej.
Gotowe pomysły na górskie wypady!