małopolskie

Cerkiew w Powroźniku – najstarsza drewniana cerkiew w Polskich Karpatach

Cerkiew grekokatolicka, czy może kościół rzymskokatolicki? A może jedno i drugie. Już od ponad 400 lat świątynia zachwyca swoimi polichromiami, jakie pokrywają ściany zakrystii. Równie ciekawie prezentuje się rozmontowany ikonostas oraz zabytkowe, kilkusetletnie ikony.

W niewielkiej wiosce Powroźnik, na trasie między Krynicą, a Muszyną możemy odkryć prawdziwą perełkę architektury. Nie trzeba się nawet wiele znać na sztuce, żeby szczerze zachwycić się niezwykłym kształtem cerkwi i jej wyposażeniem. Cerkiew nosi wezwanie św. Jakuba Młodszego, a powstała w 1600 roku. Od tego czasu, nieustannie nas zadziwia swoim niepowtarzalnym klimatem.


Przez ponad 4 wieki cerkiew przeszła wiele remontów. Po jednej z powodzi przesunięto ją nieco dalej od rzeki w miejsce, w którym stoi do dziś. Obecnie ta piękna zabytkowa świątynia stoi otworem zarówno dla pielgrzymów, jak i turystów przez cały rok. Wstęp jest bezpłatny, a po wnętrzu dodatkowo oprowadza nas przewodnik. Zatem warto skorzystać z okazji i zwiedzić to nadzwyczajne miejsce, które znalazło się również na Małopolskim Szlaku Architektury Drewnianej

Zwiedzanie Cerkwi w Powroźniku – godziny otwarcia

Dojazd do cerkwi jest dość łatwy. Na drodze z Krynicy do Muszyny, musimy w Powroźniku nieco odbić z głównej drogi w kierunku centrum wsi. Wysokie wieże kościoła widać już z daleka. Przy cerkwi jest również niewielki bezpłatny parking. Od kwietnia do września cerkiew można zwiedzać codziennie, oprócz poniedziałków w godzinach 9:00 – 17:00. Natomiast w niedzielę od 12:00 do 17:00. Po sezonie od października do marca świątynia jest nieczynna tylko w poniedziałki i wtorki.

Łemkowska świątynia na Małopolskim Szlaku Architektury Drewnianej

Cerkiew w Powroźniku to klasyczna łemkowska świątynia, podobne cerkwie możemy znaleźć na obszarze Beskidu Niskiego. Po akcji Wisła w 1946 roku z terenów Małopolski i Podkarpacia masowo wysiedlono miejscową ludność, czyli grekokatolickich Łemków.

Pozostawioną bez opieki cerkiew przejął kościół rzymskokatolicki. Oczywiście spowodowało to sporo zmian w wystroju dawnej cerkwi, jak na przykład podzielenie i przesunięcie ikonostasu. Jednak dzięki temu, że świątynia byłą nadal używana, większość zabytkowych elementów cerkwi możemy podziwiać do dziś.


Architektura cerkwi

Cała cerkiew jest oczywiście drewniana, obita i pokryta gontem. Oprócz tego świątynia jest również orientowana, czyli prezbiterium (część ołtarzowa) została skierowana w stronę wschodu, dokładnie w kierunku Jerozolimy. Świątynia jest trójdzielna, składa się 3 części zbudowanych na planie kwadratu. Do cerkwi wchodzimy przez babiniec, nad którym wznosi się wysoka wieża o pochyłych ścianach, a w niej zabytkowy dzwon z 1615 roku.

Środkową część cerkwi stanowi nawa, a najniższe i najwęższe jest prezbiterium, do którego przylega niewielka zakrystia. Wszystkie części cerkwi przykrywa drewniany dach, czyli gont. Dodatkowo szczyty dachu zdobią baniaste hełmy, zwieńczone żeliwnymi krzyżami. Co ciekawe kościół ma okna głównie od strony południowej. Co ma zastosowanie dość praktyczne, bo z tej strony pada najwięcej świata. Natomiast w dawnych przekazach ludowych wierzono, że złe siły miały zawsze przychodzić od północy.

Cerkiew w Powroźniku – wnętrze i najcenniejsze wyposażenie

Najcenniejszym zabytkiem cerkwi w Powroźniku są polichromie ze sceną ukrzyżowania, jakie możemy oglądać w zakrystii. Ich powstanie datuje się na 1607 rok. Co więcej, uznawane są również za najpiękniejsze malowidła cerkiewne w Polsce. W najważniejszym miejscu cerkwi stoi obecnie rozmontowany, ponad 250 letni ikonostas, który po przejęciu cerkwi przez kościół rzymskokatolicki, zmienił swoje położenie i został przeniesiony na tył prezbiterium.

Oprócz tego na uwagę w cerkwi zasługuje ogromna pozłacana ikona Sądu Ostatecznego. Zabytkowa ambona, czy jedne z najstarszych obrazów jak ikona Piety, Chrystusa Nauczającego i św. Jakuba. Zwiedzając cerkiew z przewodnikiem, mamy okazję poznać najciekawsze historie z nią związanie oraz jej wyjątkowe elementy. Od niedawna wszystkie kościoły wpisane na listę Unesco są dostępne dla turystów i można je zwiedzać z ich opiekunem.

Cerkiew w Powroźniku to wyjątkowy zabytek, który przetrwał trudne czasy wojny, powodzi i zmiany opiekunów. Dziś zwiedzając dawną cerkiew, zmienioną na kościół rzymskokatolicki, mamy możliwość zaglądnięcia w każdy jej kąt. Gdzie w typowej cerkwi nie możemy wchodzić poza ikonostas, diakońskie wrota, ani do zakrystii. Ta strefa w kościele grekokatolickim jest dostępna jedynie dla osób duchownych. Tym bardziej warto tutaj zajrzeć, choćby przejazdem i przez chwilę zachwycić się bogatym wnętrzem tej ponad 400 letniej cerkwi.

Zwiedzając Powroźnik zaglądnij koniecznie również do malowniczego uzdrowiska Muszyna Zdrój.

Muszyna – małopolskie uzdrowisko nad Popradem

Plan wypadu do cerkwi w Powroźniku

Dojazd: najwygodniej tu dotrzeć własnym samochodem, kierunek Krynica Zdrój – Muszyna

Parking: bezpłatny parking pod cerkwią

Bilety wstępów:

  • Cerkiew w Powroźniku- wstęp i zwiedzanie z przewodnikiem jest bezpłatne!

Czas zwiedzania:

  • Na zwiedzanie cerkwi trzeba poświęcić około 30 minut
0 0 votes
Oceń naszą pracę
Subscribe
Powiadom o
guest
0 komentarzy
Inline Feedbacks
View all comments