Czy wiesz, że Tarnów nosi dumnie miano Polskiego Bieguna Ciepła? Zowią go też „Perłą Polskiego Renesansu” i uwierz nam – nie ma w tym ani krzty przesady! Wystarczy zrobić parę kroków po klimatycznym Rynku, zagubić się w cichych zaułkach dawnej dzielnicy żydowskiej, wejść na wieżę ratusza po kapitalne widoki, a potem usiąść z kawą na Wałowej. W tym przewodniku poznasz Tarnów i jego najciekawsze atrakcje oczami lokalsów, bo to nasze miasto! Pokażemy Ci najpiękniejsze miejscówki i pomożemy zaplanować idealny weekend. Tarnów zachwyca na każdym kroku, a mimo to wciąż pozostaje cudownie wolny od tłumów!
Rynek w Tarnowie – renesansowa perła i zachwycające atrakcje Starówki
Jeśli chcesz poczuć prawdziwego ducha polskiego renesansu, tarnowski Rynek po prostu zwali Cię z nóg! Ten wytyczony jeszcze w XIV wieku, lekko pochyły plac to prawdziwa galicyjska perełka, nad którą króluje Ratusz. Spacerując między bajecznie kolorowymi, podcieniowymi kamieniczkami, koniecznie zadrzyj głowę do góry, bo stoisz oko w oko z 14 groteskowymi maszkaronami zdobiącymi attykę Ratusza. Dodatkowo na jego 30-metrowej wieży wciąż bije najstarszy w Polsce, ręcznie nakręcany zegar, który od XVII wieku niezłomnie odmierza czas.
Na tarnowskim rynku znajdziesz też świetne muzea jak chociażby Muzeum Historii Tarnowa i Regionu, multimedialny Pasaż Odkryć dla najmłodszych czy też Tarnowskie Centrum Kultury z ciekawymi artystycznymi wystawami.
Tarnowski Rynek latem usiany jest ogródkami, pełno tu genialnych gastro miejscówek! Na kawę z super widokiem na Ratusz wpadnij do Cafe Galeria, a na lunch lub obiad polecamy restaurację Szczęście albo U Jana. Z kolei na wieczorne rzemieślnicze piwo lub drinka koniecznie wybierz się do kultowego PUB-u Przepraszam, Irish bądź Browaru Tarnowskiego.
Pasaż Tertila – ukryty zaułek i tarnowski księżyc
Tuż obok Rynku znajdziesz niezwykle fotogeniczny Pasaż Tertila. Patron tego miejsca nie pojawił się tu przypadkowo. Tadeusz Tertil jako burmistrz Tarnowa rządził miastem w latach 1907–1923. To za jego kadencji powstała elektrownia, wodociągi miejskie czy też gmach dworca kolejowego. Dlatego też przed wejściem do pasażu wita spacerowiczów jego pomnik.
Jednak to, co najbardziej przyciąga tu fanów fotografii, wisi tuż nad głowami przechodniów. Mowa o trójwymiarowej instalacji artystycznej w kształcie Księżyca. Wieczorna iluminacja bajkowo rozświetla cały pasaż, tworząc najbardziej romantyczny punkt na mapie wieczornego spaceru po Starym Mieście.
W pasażu znajdziesz również fajne punkty gastronomiczne jak “PUB Śródmieście” z nowoczesną kuchnią albo włoską restaurację “Pół na pół”.
Tarnów: najciekawsze muzea – atrakcje dla fanów historii i sztuki
Muzeum Ratusz – najlepszy punkt widokowy na Tarnów i atrakcje wokół Rynku
Głównym bohaterem tarnowskiego Rynku pozostaje Ratusz. Wystarczy spojrzeć w górę, by dostrzec misternie rzeźbioną attykę ozdobioną 14 maszkaronami. Dawne podania mówią, że te kamienne głowy miały symbolizować ludzkie wady oraz cechy mieszkańców. Koniecznie wejdź do środka Ratusza, a już sam portal wejściowy robi ogromne wrażenie! Sercem budynku jest dawna Sala Rady z zachowanym pocztem właścicieli miasta. Zobaczysz tu również bogatą kolekcję dawnej broni, kontuszy szlacheckich i sarmackich pamiątek.
Sporą atrakcją jest też wejście na 30-metrową wieżę ratuszową. Po drodze miniesz prawdziwy skarb, czyli najstarszy w Polsce, wciąż działający i ręcznie nakręcany zegar wieżowy z początku XVII wieku!
Muzeum Historii Tarnowa i Regionu – opowieść w multimedialnej wersji
Myślisz, że muzeum miejskie to wyłącznie zakurzone gabloty? Muzeum Historii Tarnowa i Regionu całkowicie zmieni Twoje wyobrażenie! Mieści się w zabytkowych kamienicach z podcieniami (najpiękniejszych w Tarnowie!). Interaktywna ekspozycja w lekki sposób opowiada o dziejach Tarnowa – od średniowiecznej lokacji, przez złoty wiek renesansu, aż po historię wojen i współczesność.
Poznasz tu również losy tarnowianina gen. Józefa Bema czy też wybitnego wynalazcy Jana Szczepanika, zwanego „polskim Edisonem”. Dzięki multimediom historia zamienia się tu w fascynującą opowieść. Dodatkowo dla rodzin z dziećmi przygotowano genialną ścieżkę edukacyjną. Dzieciaki dostają specjalne zadanie, rozwiązują zagadki i zdobywają historyczne sprawności podczas spaceru. Zero nudy!
Muzeum Etnograficzne – jedyna w Europie wystawa o kulturze cygańskiej
Zaledwie kilka minut spacerem ze Starego Miasta, przy ulicy Krakowskiej 10, kryje się prawdziwy unikat w skali muzealnych atrakcji Tarnowa. W XVIII-wiecznym, modrzewiowym dworku mieści się pierwsza i zarazem największa w Europie stała wystawa poświęcona historii oraz kulturze Romów. To pełna emocji opowieść o narodzie w drodze. Największą atrakcją na dziedzińcu są oryginalne, bogato rzeźbione i malowane wozy cygańskie, które dawniej przemierzały polskie drogi.
Wewnątrz zobaczysz między innymi wytwory rzemiosła charakterystyczne dla poszczególnych grup romskich zamieszkujących Europę, rekwizyty magiczne wykorzystywane podczas wróżenia, a także prace współczesnych romskich artystów oraz przejmującą sekcję poświęconą zagładzie Romów.
Najstarsze w Polsce Muzeum Diecezjalne w Tarnowie i jego skarby
Muzeum Diecezjalne w Tarnowie to najstarsze tego typu muzeum w Polsce, założone w 1888 roku. Mieści się w zabytkowych XVI – wiecznych kamieniczkach, w sąsiedztwie tarnowskiej katedry i słynie z bezcennych zbiorów sztuki średniowiecznej oraz sakralnej.
Miejsce zachwyca kameralnym i nastrojowym klimatem. Zamiast wielkich hal odnajdziesz tu ciche, przesiąknięte historią pomieszczenia wypełnione najwyższej klasy dziełami. Wyjątkowo ciekawie prezentuje się średniowieczna sztuka gotycka z kolekcją rzeźb z drewna i malarstwa tablicowego z terenu Małopolski. Zobaczysz tu również misternie haftowane szaty liturgiczne czy też ludową sztukę ze zbiorem obrazów malowanych na szkle oraz rzeźb, które pokazują dawne życie wsi.
Ulica Wałowa – klimatyczne zaułki i gastronomiczne atrakcje z których słynie Tarnów!
Ulica Wałowa to jeden z najbardziej urokliwych deptaków w Tarnowie, który biegnie wzdłuż dawnych murów obronnych, okrążając Rynek od północnej strony. Spacer tym traktem to doskonała okazja do odkrywania klimatycznych zaułków Tarnowa. Znajdziesz tu zakątek Łokietka z pomnikiem króla, zakątek Spycimira Leliwity, upamiętniający założyciela Tarnowa, a także pomnik gen. Józefa Bema, jednego z najważniejszych bohaterów w historii miasta.
Miłośnicy literatury i sztuki z pewnością zwrócą uwagę na słynną Ławeczkę Poetów, na której przysiedli Agnieszka Osiecka, Zbigniew Herbert i Jan Brzechwa oraz na charakterystyczny pomnik Romana Brandstaettera, przedstawiający pisarza palącego fajkę.
Jednak na ulicy Wałowej bije też kulinarne serce miasta! Znajdziesz tu ciąg świetnych restauracji i kawiarni, w których możesz przysiąść na ukwieconych ogródkach, wśród uroczych, kolorowych kamienic. Nasze ulubione kawiarnie to “Granda” oraz “Sofa”, świetne na kawę i późne śniadanie! Na lunch wpadamy do “Moment Resto Cafe”, na najlepszą pizzę w Tarnowie do “VANNI Pizzeria”, na genialne burgery do “Frankie’s”, a na lody do “Atelier Słodkości”.
Tarnów z dzieckiem – najciekawsze atrakcje dla całej rodziny
Szlak Maszkaronów – darmowa gra miejska pod gołym niebem
Jeśli lubisz zwiedzać miasto przez zabawę, Szlak Maszkaronów z pewnością Cię zachwyci! To nasza tarnowska odpowiedź na wrocławskie krasnale. Tu również znajdziesz małe, wykonane z brązu figurki, które jednak nawiązują w dość oryginalny sposób do postaci z attyki Ratusza.
Tarnowskie Maszkarony rozbiegły się po całym Starym Mieście! Mamy ich już 20 i co roku przybywają nowe. Podczas spaceru możesz wypatrywać między innymi Maszkarona Bachusa, który przypomina o dawnych tradycjach winiarskich. Maszkaron Wszechświata wypatruje gwiazd tuż obok Pasażu Odkryć. Natomiast Rajca Miasta pilnuje porządku na Rynku. Szukanie mosiężnych figurek ukrytych na murkach i w zaułkach to wciągająca zabawa dla całej rodziny!
Pasaż Odkryć – centrum nauki i multimedialny zawrót głowy
Szukasz nowoczesnych atrakcji w Tarnowie dla dzieci i dorosłych? Pasaż Odkryć w Tarnowie to centrum nauki i techniki, które mieści się w zabytkowej kamienicy pod adresem Rynek 4. Jest to fantastyczne miejsce stworzone z myślą o dzieciach, rodzinach oraz miłośnikach nauki, gdzie wiedzę zdobywa się poprzez zabawę i samodzielne eksperymenty. Nauka potrafi wciągać tu bez reszty!
Główną atrakcją jest interaktywna ekspozycja składająca się z ponad 20 nowoczesnych stanowisk do eksperymentowania. Tylko tutaj odbędziesz podróż w kosmos, odwiedzisz powierzchnię Marsa i poznasz tajemnice gwiazd. Na wizytę zaplanuj minimum 1,5 do 2 godz. Pamiętaj też, że to genialna atrakcja w Tarnowie zarówno na rodzinny czas jak i deszczowy dzień!
Ulica Krakowska i okolice Dworca PKP – secesja, tramwaj i kosmos w jednym miejscu
Jeśli dojeżdżasz do miasta pociągiem to Twoja przygoda z Tarnowem rozpoczyna się w absolutnie spektakularnym stylu. Ulica Krakowska to główna aleja miasta, stanowiąca reprezentacyjny łącznik pomiędzy dworcem kolejowym, a Rynkiem. Spacer tym traktem pozwala poczuć ducha galicyjskiego Tarnowa z przełomu XIX i XX wieku. Zobaczysz tu pełno secesyjnych kamienic, eleganckich detali architektonicznych, a także zaskakujących instalacji w przestrzeni miejskiej.
Samo przejście z Dworca PKP na Rynek ulicą Krakowską zajmuje około 20 minut. Jednak zdecydowanie warto zaplanować sobie nieco więcej czasu! Dzięki temu poznasz po drodze niezwykle ciekawe atrakcje, które stopniowo odkrywa przed Tobą Tarnów i dodatkowo bez pośpiechu przysiądziesz na kawie w kultowym Czerwonym Tramwaju.
Dworzec PKP w Tarnowie – czy to najpiękniejszy obiekt kolejowy w Polsce?
Trudno wyobrazić sobie bardziej zachwycające powitanie z miastem niż budynek tarnowskiego Dworca Głównego. Wzniesiono go w latach 1906–1910 w imponującym stylu secesji, przez co jest okrzyknięty jednym z najpiękniejszych dworców w Polsce. Poczekalnia oraz hol główny zachwycają sztukateriami, mozaiką na posadzce i kasetonowym sufitem. Przez wysmakowane detale wnętrze bardziej przypomina hol ekskluzywnego hotelu niż dworzec.
Co ciekawe, tarnowski dworzec kolejowy jest jednym z nielicznych w Polsce, w którym mieści się Muzeum Galeria „Panorama”. Prezentowane są tam zachowane fragmenty słynnej Panoramy Siedmiogrodzkiej, namalowanej w XIX wieku pod kierunkiem Jana Styki.
Ponadto miejsce to nosi w sobie przejmujący ślad historii. To właśnie z tego dworca 14 czerwca 1940 roku odprawiono pierwszy masowy transport 728 Polaków do niemieckiego obozu zagłady w Oświęcimiu.
Planty i fontanna z Układem Słonecznym – kosmiczna atrakcja dla dzieci
Planty Jakubowskiego to niewielki park położony przy dworcu PKP. Na jego długim betonowym murze regularnie powstają wielkoformatowe, barwne graffiti. Dodatkowo lokalny BWA wykorzystuje tę przestrzeń na plenerowe wystawy sztuki w ramach festiwalu ArtFest. Dzięki temu jest to żywa strefa miejskiego street artu.
Wychodząc z Plant w stronę ulicy Krakowskiej natrafisz z kolei na fontannę z układem słonecznym. To bez wątpienia jedna z najbardziej oryginalnych i nowoczesnych atrakcji Tarnowa, którą w upalne dni uwielbiają najmłodsi.
W samym centrum instalacji znajduje się Słońce, czyli szklano-stalowa kula, z której tryskają strumienie wody imitujące promienie słoneczne. Natomiast po stalowych orbitach krążą planety wykonane z granitowych kul. Napędzane strumieniem wody wirują wokół własnej osi! Fontanna jest iluminowana, więc warto tu wpaść również wieczorem.
Niezwykła Brama Seklerska i skwer Petőfiego: symbol polsko-węgierskiej przyjaźni
Idąc dalej ulicą Krakowską, przy skwerze Sándora Petőfiego zobaczysz nietypową drewnianą konstrukcję. To Brama Seklerska, którą Węgrzy podarowali miastu w 2001 roku. Dzień jej przekazania wiąże się ze 170 rocznicą bitwy pod Ostrołęką, w której walczył Józef Bem.
Ta wyjątkowa konstrukcja z drewna dębowego powstała bez użycia gwoździa! Zdobią ją tradycyjne motywy roślinne, symbole astralne oraz połączone herby Polski i Węgier. Ponadto brama wyraża tradycyjną seklerską gościnność, a umieszczone na niej motto wita spacerowiczów pięknymi słowami: „Pokój wchodzącym, błogosławieństwo wychodzącym”.
Równie ciekawy jest niewielki skwer Petőfiego, czyli węgierskiego poety (odpowiednik naszego Mickiewicza), który został adiutantem generała Józefa Bema. Zginął mając zaledwie 26 lat, jednak zdążył w tym czasie napisać setki wierszy, jakie do dziś zna każdy Węgier.
Koniecznie zwróć też uwagę na drewniane kopijniki, czyli tradycyjne węgierskie słupy nagrobne. 10 kopijników ustawionych w okrąg upamiętnia bitwy stoczone przez gen. Józefa Bema. Natomiast na szczególną uwagę zasługują dwa kolejne słupy. Pierwszy poświęcony jest Michałowi Forgonowi – prawnikowi i heraldykowi rodów węgierskich, który zmarł w Tarnowie w 1914 roku. Drugi upamiętnia Norberta Lippóczego – winiarza i kolekcjonera, mieszkańca Tarnowa i honorowego obywatela miasta.
Cafe Tramwaj w Tarnowie – kawa w kultowym czerwonym wagonie
Na Placu Sobieskiego, na końcu ulicy Krakowskiej, czeka kolejna kultowa atrakcja Tarnowa. Kawiarnia „Cafe Tramwaj” to wierna replika czerwonego wagonu z początku XX wieku, który przed laty sunął ulicami miasta. Zresztą do dziś w bruku ulicy bez trudu dostrzeżesz dwie linie z ciemniejszej kostki, które symbolizują dawne tramwajowe tory.
Wewnątrz wagonu działa kameralna, ale wyjątkowo przytulna kawiarnia. Mieszkańcy i turyści mogą napić się tu pysznej kawy (polecam spróbować kawę motorniczego z miętą!) i to w nieszablonowym otoczeniu.
Tarnowski street art – najpiękniejsze murale i artystyczne miejsca
Tarnów to nie tylko galicyjska historia, zabytki i gotyk, zobaczysz tu również nowoczesne atrakcje w iście artystycznym wydaniu! Ogromna w tym zasługa Biura Wystaw Artystycznych (BWA), które od lat zaprasza do miasta wybitnych twórców z Polski i świata. A oto lista najsłynniejszych tarnowskich murali, które warto zobaczyć!
- Mural Jana Szczepanika: to kolorowe, wielkie dzieło znajduje się na budynku ZSOiT. Upamiętnia genialnego wynalazcę, zwanego „Polskim Edisonem”.
- Bohaterowie Zadwórza 17 VIII 1920: ten imponujący mural stanowi hołd dla młodych ludzi, którzy stoczyli krwawy bój pod Zadwórzem z przeważającymi wojskami bolszewickimi.
- Mural Panoramy Siedmiogrodzkiej: odtwarza jedną z najważniejszych scen zaginionego obrazu Jana Styki. Pokazuje generała Józefa Bema oraz jego żołnierzy podczas bitwy pod Sybinem.
- Średniowieczny Tarnów: to niezwykła grafika przedstawiająca panoramę miasta sprzed wieków. Inspiracją stał się widok Tarnowa pochodzący z 1664 roku.
- Hetman Jan Tarnowski: spogląda na swoje rodowe miasto, które dzięki niemu przeżyło swój „złoty wiek”.
Romantyczny Tarnów – zielone atrakcje, parki i bulwary na spacer
Park Strzelecki i Mauzoleum gen. Józefa Bema na stawie
Park Strzelecki to najstarszy park miejski w Tarnowie, powstał w 1866 roku w stylu angielskim. Jego najważniejszym punktem jest Mauzoleum generała Józefa Bema. To na nim stoi monumentalny sarkofag wsparty na sześciu korynckich kolumnach. Z racji tego, że generał przeszedł na islam, nie mógł zostać pochowany na cmentarzu chrześcijańskim. Dlatego wybudowano dla niego niezwykły grobowiec, zawieszony między niebem, a wodą.
W parku warto też zobaczyć fontannę z Lwami oraz Pałacyk Strzelecki, mieści się w nim siedziba BWA. Dla rodzin z dziećmi Tarnów przygotował z kolei bardziej aktywne atrakcje, czyli ogromny Ogród Jordanowski z trampolinami, zjeżdżalniami i strefą relaksu.
Centrum Wypoczynku Kantoria Tarnów – plenerowe atrakcje z plażą
Centrum Wypoczynku i Rekreacji KANTORIA to zielony teren rekreacyjny stworzony wokół dawnego wyrobiska gliny. Powstała tu miejska plaża z boiskiem do siatkówki plażowej, wielka piaskownica oraz drewniane tarasy, z których rozpościera się widok na zielony staw. To niezwykle przyjemne miejsce na odpoczynek podczas zwiedzania atrakcji Tarnowa. Masz ochotę na piknik? Śmiało zabierz koc i rozłóż się na miękkiej trawie!
Bulwary nad Wątokiem i Kładka Zakochanych
Bulwary nad Wątokiem to deptak ciągnący się wzdłuż niewielkiego potoku, który wije się u podnóża Starego Miasta. To bardzo romantyczna atrakcja, szczególnie o zmroku, kiedy w blasku latarni Tarnów nabiera zupełnie innych barw. Najbardziej romantycznym punktem jest kładka, zwana Mostem Zakochanych. Tradycją stało się przypinanie do jej balustrad kłódek z imionami par, a kluczyk wrzuca się prosto do płynącej poniżej wody.
Tarnów we włoskim stylu – atrakcje w Parku Sanguszków
Park Sanguszków to niezwykle piękny park miejski położony w dzielnicy Gumniska. To tak naprawdę dawny ogród pałacowy, otaczający posiadłość rodu Sanguszków z klasycystycznym pałacem letnim z końca XVIII wieku, wybudowany przez księcia Hieronima Sanguszkę. Dziś we wnętrzach pałacu mieści się Zespół Szkół Ekonomiczno-Ogrodniczych.
Park z kolei ma charakter romantycznego parku krajobrazowego, gdzie alejki dopasowują się do kształtu wzgórza. Po południowej stronie pałacu odtworzono ogród w stylu włoskim z dywanami kwiatowymi, żywopłotami i fontanną.
Góra św. Marcina (Marcinka) – ruiny zamku, historyczne atrakcje i najlepszy punkt widokowy na Tarnów
Góra Świętego Marcina w Tarnowie to najwyższe wzniesienie w okolicy (384 m n.p.m.). Uznaje się ją za najbardziej na północ wysuniętą część Karpat! Na samym jej szczycie znajdują się ruiny XIV-wiecznego Zamku Tarnowskich, zbudowanego przez założyciela miasta, czyli Spycimira Leliwitę. To niezwykle ważna z historycznego punktu widzenia atrakcja, którą może pochwalić się Tarnów. Choć z samego zamku ostały się jedynie skrawki ruin, to jednak dziś ze szczytu Marcinki roztacza się przepiękna panorama na cały Tarnów i Kotlinę Sandomierską.
Tarnów: nieoczywiste atrakcje – spacerem wzdłuż ulicy Bernardyńskiej
Grający Kataryniarz i multimedialna fontanna
Tuż przed słynnym placem targowym Burek stoi odlany z brązu pomnik Kataryniarza, czyli ulicznego grajka z papugą. Postać trzyma tradycyjną katarynkę, na której wyryto najważniejsze budowle miasta: Ratusz, Katedrę oraz Bimę. Rzeźba powstała aby w sentymentalny sposób upamiętnić dawnych muzykantów i handlarzy nadających kolor temu miejscu. Co ciekawe, w środku katarynki zamontowano specjalny mechanizm, dzięki któremu z rzeźby płynie muzyka.
Skwer Księdza Piotra Gajdy to niezwykle malowniczy zaułek Tarnowa. Ta nowoczesna, niedawno zrewitalizowana przestrzeń położona jest u zbiegu ulicy Bernardyńskiej i Małych Schodów, tuż obok klasztoru Bernardynów. Sercem placu są dwie fontanny, jedna kaskadowo spływa po tarasach przy murach miejskich, natomiast druga tryska z posadzki tworząc świetne miejsce do zabawy dla dzieci.
Na skwerze zamontowano też odlaną z brązu makietę Starego Miasta, nad którą góruje dodatkowo potężny mural “Panorama Tarnowa”. Skwer jest idealnym miejscem na chwilę odpoczynku i ochłody w letnie dni.
Małe i Wielkie Schody – najbardziej fotogeniczne zaułki Tarnowa
Małe i Wielkie Schody to dwie wyjątkowo klimatyczne atrakcje łączące Rynek Tarnowa z niżej położoną ulicą Bernardyńską. Każdy z nich ma swój własny, niepowtarzalny charakter. Wielkie Schody, na których również przysiadł jeden ze starych tarnowskich maszkaronów, to bardzo fotogeniczny punkt w mieście. Malownicza, spadzista ulica w formie kamiennych stopni prowadzi z południowo-wschodniego narożnika Rynku.
Z kolei Małe Schody leżą kawałek dalej przy skwerze z fontannami. Choć są nieco mniejsze, biegną wzdłuż najlepiej zachowanego fragmentu średniowiecznych murów obronnych Tarnowa.
Pomiędzy Wielkimi i Małymi schodami mieści się świetna kawiarnia “Filiżanka” z niezwykle bogatą ofertą deserów, zatem śmiało wpadnij tu na chwilę przerwy.
Najpiękniejsze zabytki sakralne Tarnowa
Bazylika Katedralna w Tarnowie – imponujące, rekordowe nagrobki w Europie
Schodząc zaledwie kilkadziesiąt metrów z płyty Rynku w stronę placu Katedralnego, staniesz przed monumentalną budowlą, jaką jest Bazylika Katedralna Narodzenia Najświętszej Maryi Panny. To najważniejsza świątynia w Tarnowie, której strzelista wieża dominuje nad panoramą miasta. To, co przyciąga tu historyków sztuki z całego świata, kryje się jednak w jej wnętrzu.
W prezbiterium oraz bocznych nawach zobaczysz największe w Europie nagrobki rodów Tarnowskich i Ostrogskich. Wśród 9 niezwykłych grobowców na szczególną uwagę zasługują te w prezbiterium. Nagrobek hetmana Jana Tarnowskiego i jego syna Jana Krzysztofa ma aż 13,8 m wysokości. To oficjalnie najwyższy renesansowy nagrobek w całej Europie! Detale pancerzy i szat po prostu zapierają dech w piersiach, a jego twórcą jest Jan Maria Padovano.
Naprzeciwko stoi Nagrobek księcia Janusza Ostrogskiego i jego żony Zuzanny, wykonany z wielobarwnych marmurów i alabastru. Zachwyca przede wszystkim ogromną liczbą misternych detali i dekoracji rzeźbiarskich.
Pomnik Barbary z Tęczyńskich Tarnowskiej uważany jest za jedno z najpiękniejszych przedstawień kobiety w całej sztuce renesansu. Rzeźba ukazuje zmarłą tragicznie żonę hetmana w niezwykle subtelnej pozie. Równie spektakularny jest Nagrobek Ostrogskich. Ten potężny, barokowo-renesansowy pomnik znajduje się w nawie bocznej i dopełnia opowieść o dawnych władcach miasta.
Z kolei Pomnik trzech Janów upamiętnia ojca hetmana, jego przyrodniego brata oraz malutkiego syna. Jest bardzo ciekawy, bo w epoce renesansu rzadko stawiano tak okazałe pomniki nagrobne małym dzieciom. Zwróć też uwagę na gotyckie stalle kanonickie z drewnianymi zdobieniami oraz bogate witraże, które w słoneczny dzień zalewają ceglane wnętrze feerią barw.
Najstarsze kościoły Tarnowa na Szlaku Architektury Drewnianej
Kościół MB Szkaplerznej w Tarnowie to wyjątkowo urokliwa, drewniana świątynia z 1458 roku, która stoi nad potokiem Wątok. Należy ona do najstarszych zabytków w mieście i w całej Małopolsce! Świątynię z zewnątrz wyróżnia słupowa wieża z izbicą, nakryta dodatkowo baniastym hełmem z latarnią. Natomiast w jej kameralnym wnętrzu pokrytym polichromiami, kryje się rokokowy ołtarz główny, a w nim cenne malowidło Matki Bożej z Dzieciątkiem.
Kościół na Terlikówce to kolejny bezcenny zabytek architektury drewnianej w Tarnowie z lat 1563–89. Świątynia posiada charakterystyczną konstrukcję, gdzie dach i ściany pokrywa gont. Niezwykle cenne jest jej wnętrze z polichromiami i barokowym wyposażeniem. Natomiast we wczesnobarokowym ołtarzu głównym znajduje się cenny obraz z rzadkim przedstawieniem Trójcy Świętej w typie piety.
Stary Cmentarz w Tarnowie – zabytkowe “Tarnowskie Powązki”
Stary Cmentarz w Tarnowie to jedna z najstarszych i najpiękniejszych nekropolii w Polsce. Założono go około 1788 roku, co sprawia, że jest starszy niż warszawskie Powązki! Na terenie nekropolii spoczywa ponad 70 tysięcy osób. Do dziś zachowało się tu około 4 tysięcy zabytkowych grobowców i pomników, z których najbardziej poruszające są rzeźby aniołów. Najstarszy nagrobek Anny Marii z Lubomirskich Radziwiłłowej pochodzi z 1795 roku.
Ponadto na cmentarzu zobaczysz grobowce zasłużonych tarnowian: Jana Szczepanika, Tadeusza Tertila, biskupa Floriana Janowskiego oraz neogotycką kaplicę rodową książąt Sanguszków. Znajdują się tu również kwatery powstańców z 1863 roku, mogiła ofiar tragicznej rabacji galicyjskiej z 1846 roku oraz groby żołnierzy AK. Dodatkowo wyjątkowy klimat tworzy wiekowy drzewostan, który sprawia wrażenie jakbyśmy byli w miejskim parku!
Wieloreligijny Tarnów – śladami historii i kultury tarnowskich żydów
Przez całe wieki Tarnów stanowił fascynującą mozaikę kulturową. Żyły tu obok siebie w zgodzie społeczności polska, żydowska, a także romska, ukraińska czy niemiecka. Jednak największą mniejszość tworzyli tarnowscy żydzi. Przed wybuchem II wojny światowej stanowili oni niemal połowę mieszkańców miasta, wnosząc ogromny wkład w jego rozwój.
Tarnowska Bima – przejmująca pamiątka po Starej Synagodze
Przy ulicy Żydowskiej w samym sercu dawnej dzielnicy żydowskiej stoi Tarnowska Bima. To jedyna pozostałość po wspaniałej Starej Synagodze, jaką niemieccy okupanci w brutalny sposób spalili i wyburzyli w listopadzie 1939 roku. Z całej potężnej budowli ocalał jedynie ceglany podest z czterema korynckimi kolumnami, z którego dawniej rabini odczytywali Torę.
Dziś ten fragment architektury symbolizuje tragiczną historię zgładzonej społeczności. Bima stoi pod specjalnym zadaszeniem, a cały plac wokół niej to miejsce pamięci. Ponadto każdego roku pod Bimą odbywają się poruszające koncerty oraz wydarzenia w ramach Dni Pamięci Żydów Galicyjskich.
Cmentarz Żydowski w Tarnowie – jeden z najstarszych i największych w Polsce
Tarnowski kirkut znajduje się przy ulicy Słonecznej i zajmuje obszar niemal 4 hektarów. Powstał pod koniec XVI wieku, co czyni go jednym z najstarszych i najlepiej zachowanych cmentarzy żydowskich w Polsce. Na jego zielonym terenie przetrwało do dziś ponad 3 tysiące macew, z których najstarsza pochodzi z 1667 roku! Misternie rzeźbione nagrobki świadczą o dawnej potędze i bogactwie miejscowej gminy.
Niestety w czasie okupacji Niemcy zamienili ten zabytkowy teren w miejsce masowych egzekucji, rozstrzeliwując tu tysiące mieszkańców tarnowskiego getta. Miejsce tej straszliwej mogiły upamiętnia dziś kolumna ze złamaną świecą. Nekropolia stanowi dziś niezwykle ważny punkt na mapie Europejskiego Szlaku Kultury Żydowskiej.
Gotowe pomysły na górskie wypady!